O‘zbekistonda farzandlikka olish jarayoni qonuniy tartibda amalga oshiriladi va bunda bolalarning manfaatlari va huquqlari ustuvor hisoblanadi. Bu jarayonning maqsadi bolalarga oilaviy muhitda tarbiyalanish va o‘sish imkoniyatini yaratishdir. Quyida farzandlikka olish uchun zarur bo‘lgan talablar va shartlar haqida batafsil ma’lumot beramiz.
Farzandlikka Olish Tartibi
Farzandlikka olish jarayoni sud orqali amalga oshiriladi. Farzandlikka olishni istagan shaxslar avvalo vasiylik va homiylik organlariga murojaat qilishlari lozim. Ushbu organlar farzandlikka olishning bolaning manfaatlariga mos kelishini aniqlash va tegishli xulosa tayyorlash bilan shug‘ullanadi. Ushbu xulosadan so‘ng, ariza sudga taqdim etiladi va sud qaroriga binoan farzandlikka olish amalga oshiriladi.
Farzandlikka Oluvchi Shaxslarga Qo‘yiladigan Talablar
Farzandlikka oluvchi shaxslar muayyan talab va shartlarga javob berishi lozim. Jumladan, quyidagi shaxslar farzandlikka oluvchi bo‘la olmaydi:
-
Asab kasalliklari yoki narkologiya muassasalarida ro‘yxatda turuvchi shaxslar. Ushbu shaxslar bolalarning xavfsizligini ta’minlay olmaslik xavfi mavjudligi sababli farzandlikka oluvchi sifatida ko‘rib chiqilmaydi.
-
Og‘ir jinoyatlar sodir etgan shaxslar. Hayotga, sog‘liqqa, jinsiy erkinlikka qarshi, oilaga, yoshlarga va axloqqa qarshi jinoyatlar uchun ilgari hukm qilingan shaxslar farzandlikka oluvchi bo‘la olmaydi.
-
Salomatligiga jiddiy ta’sir qiladigan kasalliklarga chalingan shaxslar. Farzandlikka oluvchi bolaning to‘liq parvarishi va tarbiyasini ta’minlash uchun sog‘lom bo‘lishi kerak.
Yosh Chegaralari
Farzandlikka oluvchi va farzandlikka olinuvchi bola o‘rtasidagi yosh farqi kamida 15 yosh bo‘lishi shart. Bu talab bola va farzandlikka oluvchi o‘rtasida tabiiy oilaviy munosabatlarni shakllantirishga yordam beradi. Ammo, o‘gay ota yoki o‘gay ona tomonidan farzandlikka olish hollari bu qoidaga kiritilmagan.
Bolaning Roziligi
10 yoshga to‘lgan bolani farzandlikka olish uchun uning roziligi talab etiladi. Bu bolaning fikrini hurmat qilish va uning ruhiy holatini inobatga olish maqsadida amalga oshiriladi. Farzandlikka olish jarayonida bolaning roziligi vasiylik va homiylik organlari yoki sud tomonidan aniqlanadi.
Ota-onaning Roziligi
Bolani farzandlikka olish uchun uning ota-onasining roziligi ham zarur hisoblanadi. Agar bolaning ota-onasi mavjud bo‘lsa, ular farzandlikka olish jarayonida muayyan shaxs tomonidan farzandlikka olinishiga rozilik berishlari yoki bu masalani vasiylik va homiylik organiga havola qilishlari mumkin.
Ustunlik Huquqi
Aka-uka, opa-singillarni ularning qarindoshlik aloqalarini saqlagan holda farzandlikka olish holatlarida ustunlik huquqi mavjud. Bu qarindoshlik aloqalarini saqlash va bolalarga bir-biriga yaqin bo‘lgan oilaviy muhitda tarbiyalanish imkoniyatini berish maqsadida amalga oshiriladi.
Farzandlikka Olishning Bekor Qilinishi
Agar farzandlikka olish bolaning huquqlari va manfaatlariga zid bo‘lsa yoki farzandlikka oluvchi o‘z majburiyatlarini bajarmasa, farzandlikka olish sud tomonidan bekor qilinishi mumkin. Bu bolaning huquqlarini himoya qilish va uning manfaatlariga zarar yetkazilishini oldini olish uchun zarur choradir.
Xulosa
O‘zbekistonda farzandlikka olish jarayoni qonuniy tartibda amalga oshiriladi va bunda bolaning manfaatlari ustuvor hisoblanadi. Farzandlikka oluvchi shaxslar yuqorida keltirilgan talablarga javob berishi lozim. Shuningdek, bolaning va uning ota-onasining roziligi hamda boshqa qonuniy shartlar bajarilishi zarur. Bu talablar bolalarning huquqlari va manfaatlarini himoya qilishga qaratilgan bo‘lib, ular o‘z oilasiga ega bo‘lish va sog‘lom muhitda o‘sish imkoniyatiga ega bo‘lishlariga xizmat qiladi.